Tại nhiều đô thị lớn trên thế giới, mô hình “thành phố thu nhỏ bên sông” đang được xem là hướng phát triển hiệu quả nhằm tái cấu trúc không gian đô thị, gia tăng sức sống cho khu vực ven sông và tạo động lực mới cho du lịch, kinh tế dịch vụ. Tại Đà Nẵng, Da Nang Downtown là một trong những tổ hợp đang được triển khai theo mô hình này, với kỳ vọng hình thành trung tâm sinh hoạt và trải nghiệm mới bên sông Hàn.
Xu hướng phát triển đô thị ven sông trên thế giới
Thực tế cho thấy, tại nhiều thành phố lớn, việc phát triển các tổ hợp đô thị ven sông theo mô hình “thành phố thu nhỏ” đã mang lại những hiệu quả rõ rệt. Các quần thể này thường được quy hoạch như một đô thị hoàn chỉnh, tích hợp đầy đủ chức năng sinh sống, thương mại, giải trí, văn hóa và không gian công cộng. Trong đó, dòng sông giữ vai trò trục trung tâm, kết nối các hoạt động đô thị và tạo bản sắc riêng cho khu vực.
Elizabeth Quay tại Perth (Australia) là một ví dụ tiêu biểu. Được đưa vào vận hành từ năm 2016, dự án đã chuyển đổi một phần bờ sông Swan trước đây kém sôi động thành khu phức hợp ven sông hiện đại, với bến du thuyền, công viên, quảng trường, lối đi bộ cùng hệ thống nhà hàng, quán cà phê và không gian tổ chức sự kiện ngoài trời. Đến nay, Elizabeth Quay đã trở thành điểm đến quen thuộc của người dân địa phương và du khách quốc tế, đồng thời đóng vai trò kết nối trung tâm thành phố với dòng sông Swan lịch sử.
Tại châu Á, Panlong Tiandi (Bàn Long Thiên Địa) ở Thượng Hải (Trung Quốc) cho thấy một hướng tiếp cận khác trong phát triển đô thị ven sông, dựa trên nền tảng bảo tồn và tái sinh di sản. Từ một thủy trấn cổ có lịch sử gần 1.400 năm, Panlong Tiandi được quy hoạch lại thành tổ hợp đô thị quy mô lớn, kết hợp hài hòa giữa kiến trúc truyền thống và các hoạt động đương đại. Dự án bảo tồn hệ thống kênh rạch hiện hữu, đồng thời phát triển không gian xanh công cộng, khu dân cư và các chức năng thương mại – văn hóa. Trong thời gian ngắn sau khi mở cửa, tổ hợp này đã thu hút lượng lớn khách tham quan, cho thấy sức hấp dẫn của mô hình đô thị ven sông khi được phát triển bài bản.
Từ những mô hình đã thành công, có thể thấy điểm chung của các “thành phố thu nhỏ bên sông” là kiểm soát mật độ xây dựng, ưu tiên không gian mở và trải nghiệm con người. Dòng sông không chỉ là yếu tố cảnh quan, mà trở thành trung tâm của đời sống đô thị, nơi diễn ra các hoạt động văn hóa, lễ hội, giải trí và dịch vụ.
Da Nang Downtown trong định hướng phát triển đô thị sông Hàn
Trong bối cảnh đó, Đà Nẵng đang từng bước tiếp cận xu hướng phát triển đô thị ven sông thông qua tổ hợp Da Nang Downtown. Dự án được quy hoạch theo mô hình “thành phố thu nhỏ bên sông”, tích hợp nhiều chức năng như công viên văn hóa – vui chơi giải trí, phố thương mại ven sông, nhà hát quy mô khoảng 4.000 chỗ ngồi, khu lễ hội nghệ thuật ánh sáng, cùng các phân khu căn hộ cao cấp, khách sạn 5 sao, văn phòng hạng A và tòa tháp biểu tượng cao 408 m.
Không gian cảnh quan của Da Nang Downtown do EDSA (Mỹ) đảm nhiệm thiết kế, lấy cảm hứng từ các giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam. Trung tâm dự án là khu lễ hội, được định hướng trở thành không gian sinh hoạt và tổ chức các hoạt động văn hóa – giải trí quy mô lớn. Bao quanh khu lõi là hệ thống nhà thương mại thấp tầng, hình thành các tuyến phố dịch vụ sôi động, kết nối trực tiếp với không gian ven sông.
Một điểm nhấn khác của dự án là hệ thống kênh dài khoảng 2 km uốn quanh khu vực, vừa góp phần điều hòa vi khí hậu, vừa mở rộng trải nghiệm mặt nước cho cư dân và du khách. Các khối nhà cao tầng được bố trí bao quanh lõi trung tâm, tạo nên đường chân trời đô thị mới, đồng thời khai thác tầm nhìn hướng sông Hàn và không gian cảnh quan.
Nhận định về vai trò của dự án, ông Cao Trí Dũng – Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Đà Nẵng cho rằng, trong giai đoạn phát triển mới, Da Nang Downtown sẽ là một trong những sản phẩm du lịch quan trọng, góp phần bổ sung hạ tầng, đa dạng hóa trải nghiệm và đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của du khách trong nước và quốc tế.
Ở góc độ quy hoạch, Da Nang Downtown được kỳ vọng sẽ góp phần định hình mô hình phát triển đô thị ven sông thế hệ mới tại Đà Nẵng, trong đó dòng sông Hàn không chỉ là yếu tố cảnh quan, mà trở thành trung tâm của đời sống đô thị, du lịch và dịch vụ.
Thông tin chính thức Da Nang Downtown tại: https://danangdowntown.org/
